Dünya ticaretinde hemen her firmadan istenen `olmazsa olmaz` kalite belgeleri, Türkiye`de ayaÄŸa düştü. Mantar gibi biten birçok firma, postayla kalite belgesi dağıtmaya baÅŸladı. Ä°ÅŸte sırf bu nedenle söz konusu firmalardan belge alan bir hastanenin elektro ÅŸok cihazı yanlış çalışıyorsa, kurtulabilecek hasta ölebilir… Ä°ÅžTE `Bu sadece Türkiye`de olur` dedirtecek bir haber daha. Dünyadaki bütün firmaların en az 6 aylık denetimlerden sonra alabildikleri ISO, HACCP, OHSAS ve EFQM gibi kalite belgelerinin Türkiye`de bir günde verildiÄŸi ortaya çıktı. Ãœstelik hiçbir denetime tabi tutulmadan. Yönetim Sistem Denetçileri DerneÄŸi Genel Sekreteri Volkan Ä°staÅŸoÄŸlu, insanların hayatlarını tehlikeye atabilecek derecede ciddi skandala neden olabilecek bu olayı star`a anlattı. Türkiye`de ÅŸu anda kalite belgesi veren 104 adet firma olduÄŸunu kaydeden Ä°staÅŸoÄŸlu, `Dünyada bu belgeyi vermek üzerine kurulu birçok firma var. Türkiye`de de bu firmaların temsilcilikleri bulunuyor` dedi. DENETÄ°M YAPTIRMIYOR BU firmaları denetlemek için de üç yıl önce devlet tarafından Türkiye Akreditasyon Kurumu`nun (TÃœRKAK) kurulduÄŸunu belirten Ä°staÅŸoÄŸlu, `Denetçi firmaların güvenirliklerini göstermek için TÃœRKAK`a üye olması gerekiyordu. Alman, Ä°ngiliz ve Belçikalı gibi Avrupalı belgelendirme kuruluÅŸları kendilerini denetlemesi için TÃœRKAK`a üye oldular. Ama Türk pazarına Çin, Kore ve Irak gibi Türk standartlarının çok gerisinde olan firmalar da girmeye baÅŸladı` dedi. TÃœRKAK`a üye olmayan bu firmaların büyük çoÄŸunluÄŸunun hiçbir denetim yapmadan kalite belgesi dağıtmaya baÅŸladığını belirten Ä°staÅŸoÄŸlu, `Bu konuda yaptırım saÄŸlayan yasal bir güç yok. Tek denetçi TÃœRKAK. Bu grup ÅŸirketler de TÃœRKAK`ın sorumluluk alanına girmiyor` dedi. ADRESE TESLÄ°M BELGE BELGE almak isteyen ÅŸirketlerin de çok bilinçli olmadığını belirten Ä°staÅŸoÄŸlu, `ÖrneÄŸin ihalelere girecek olan firmalar da kalite belgelerine ihtiyaç duyuyorlar. Ertesi gün yapılacak ihale için bugün belge almak istediklerinden TÃœRKAK`a üye olmayan firmalara hiçbir denetim yaptırmadan postayla dahi belge alabiliyorlar` dedi. Åžirketlerin SÄ°STER üyesi denetçileri talep etmesi gerektiÄŸini belirten Ä°staÅŸoÄŸlu, `Bu konuda firmaları uyarıyoruz. TÃœRKAK`a üye olmadan çalışanlar da aslında yasadışı bir iÅŸ yapmıyor. Ancak onlar Türk standartlarının altında kriterler taşıyorlar ve çoÄŸu denetim yapmadan ezbere belge veriyor` dedi. Kalite belgesi veren ÅŸirketler firmanın büyüklüğüne göre yıllık göre 3 bin Euro ile 25 bin Euro arasında ücret alıyorlar. FULYA E. AYRIM DENETÇiLER BiRLEÅžSiN VOLKAN Ä°staÅŸoÄŸlu, bu konuda yasal bir düzenlemenin de olmadığına dikkat çekerek şöyle devam etti: `Herkes istediÄŸi bir ülkeye akredite olup bu iÅŸi yapabilir. Bir yaptırım yok. O halde bilinçli davranması lazım. Bu standartlar hayati deÄŸerde. Mesela ISO belgesini yetersiz bir ÅŸirketten alan bir hastanenin tansiyon aleti doÄŸru çalışmıyor olabilir. Ya da duran kalbi çalıştırmak için kalbe elektrik veren ÅŸok aleti yanlış çalışıyor olabilir. ORTAK HAREKET… Ama o hastane denetim görmediÄŸi halde kalite belgesi almıştır. Kalite belgesi olduÄŸu için kaliteli diye hastanızı bu hastaneye yatırırsınız ama cihazlar yeterli olmadığı için hastanızı hastanede bırakmak zorunda kalabilirsiniz. Sektörde bin denetçi var. TÃœRKAK`ın denetçileri 70 kiÅŸi. Denetçilerin birlik olması lazım. Ben bir firmayı denetlemeyi reddediyorsam bir baÅŸka denetçi benim yerime gidip onay vermemeli.` PAHALI KALÄ°TE… Ä°staÅŸoÄŸlu`nun verdiÄŸi bilgiye göre; kalite belgelerinin en pahalısı ISO 9000 Kalite Yönetim Sistemi. ISO 9000 için gözden çıkarılması gereken bedel 25 bin Euro`yu buluyor. `Çevre Yönetim Belgesi ISO 14001`i ve `ISO 18000 İşçi SaÄŸlığı ve GüvenliÄŸi Sistemi Belgesi için 2 bin 500 Euro ödemek gerekiyor. ISO 22000 (HACCP) Gıda Hijyen sisteminin fiyatı ise 3 bin 500 Euro`ya kadar çıkabiliyor. 29.11.2005

2005-11-29 Star http://www.stargazete.com